السيد الطباطبائي ( مترجم : همداني )
521
تفسير الميزان ( فارسي )
قيامت به روز ظهور مقدماتش هم اطلاق مىشود . و در همان كتاب از محمد بن حكيم روايت شده كه گفت : من نامه اى به امام صادق ( ع ) نوشتم ، و در آن پرسيدم : آيا نفس قادر بر معرفت هست يا نه ؟ مىگويد : امام فرمود نه . پرسيدم خداى تعالى مىفرمايد : * ( « الَّذِينَ كانَتْ أَعْيُنُهُمْ فِي غِطاءٍ عَنْ ذِكْرِي وَكانُوا لا يَسْتَطِيعُونَ سَمْعاً » ) * و از آن برمىآيد كه ديدگان كفار بينايى داشته و بعدا دچار غطاء شده . امام فرمود : اين آيه « ما كانُوا يَسْتَطِيعُونَ السَّمْعَ وَما كانُوا يُبْصِرُونَ » كنايه است از نديدن و نشنيدن ، نه اينكه مىبينند ولى غطاء جلو ديد آنان را گرفته است . مىگويد عرض كردم : پس چرا از آنان عيب مىگيرد ؟ فرمود : از آن جهت كه خدا با آنان معامله كرده عيب نمىگيرد ، بلكه از آن جهت كه خود چنين كردند از آنها عيب مىگيرد و اگر منحرف نمىشدند و تكلف نمىكردند عيبى بر آنان نبود « 1 » . مؤلف : يعنى كفار ، خود مسبب اين حجاباند و به همين جهت به آثار و تبعات آن گرفتار مىشوند . و در تفسير قمى در ذيل آيه مذكور از امام روايت كرده كه فرمود : كسانى هستند كه به خلقت خدا و آيات ارضى و سماوى او نظر نمىافكنند « 2 » . مؤلف : و در عيون « 3 » از حضرت رضا ( ع ) روايت كرده كه آيه را بر منكرين ولايت تطبيق فرموده ، و اين همان تطبيق كلى بر مصداق است .
--> ( 1 ) تفسير عياشى ، ج 2 ، ص 351 . ( 2 ) تفسير قمى ، ج 2 ، ص 46 . ( 3 ) عيون اخبار الرضا ( ع ) ، ج 1 ، ص 136 ، ح 33 .